An Chéad Lch. Lch. Roimhe Seo (CUID III Gealltáin a Gheallearbadh, a Fhuascailt agus a Dhíol) Ar Aghaidh (AN CHÉAD SCEIDEAL Achtacháin a Aisghairtear)

31 1964

AN tACHT GEALLBHRÓICÉIRÍ, 1964

CUID IV

Forlíontach agus Ilghnéitheach

Fógra ón nGarda Síochána i dtaobh maoine a cailleadh agus a goideadh.

35. —(1) Beidh de dhualgas ar gach Ceannfort den Gharda Síochána fógra i dtaobh aon mhaoine a cailleadh, a goideadh nó a fuarthas nó a diúscraíodh go calaoiseach ar dhóigh eile, agus tuairisc iomlán ar an maoin sin, a thabhairt láithreach do na geallbhróicéirí uile sa cheantar atá faoina chúram.

(2) Má thairgtear nó má thaispeántar do gheallbhróicéir, nó má bhíonn ina sheilbh aige, maoin atá de réir tuairisce a fógraíodh dó faoi fho-alt (1) den alt seo, cuirfidh sé é sin in iúl gan mhoill do chomhalta den Gharda Síochána sa stáisiún Garda Síochána is gaire dó, agus déanfaidh sé gach beart réasúnach chun aon duine a thairg nó a thaispeáin an mhaoin sin a choinneáil agus an mhaoin a urghabháil agus chun an duine agus an mhaoin a chur faoi choimeád comhalta den Gharda Síochána a luaithe is féidir.

(3) Aon gheallbhróicéir a mhainneoidh déanamh de réir ceanglais i bhfo-alt (2) den alt seo, beidh sé ciontach i gcion.

Daoine a thíolacfaidh ticéid ghill a mbeidh amhras ann iad a bheith góchumtha.

36. —(1) Má dhéanann duine ar bith ticéad gill a rith, a thabhairt ar aird, a thaispeáint nó a thairiscint do gheallbhróicéir a mbeidh amhras réasúnach ar an ngeallbhróicéir gur góchumadh, gur brionnaíodh nó gur athraíodh é, déanfaidh an geallbhróicéir gach beart réasúnach chun an duine a choinneáil agus an ticéad gill a urghabháil agus chun an duine agus an ticéad gill a chur faoi choimeád comhalta den Gharda Síochána a luaithe is féidir.

(2) Aon gheallbhróicéir a mhainneoidh déanamh de réir fho-alt (1) den alt seo beidh sé ciontach i gcion.

Dualgas geallbhróicéara in imthosca amhrasacha áirithe.

37. —(1) Má fheictear do gheallbhróicéir—

(a) go mbaineann amhras leis na himthosca ina dtairgfidh duine earra dó i modh gill, nó

(b) i gcás an duine a bheidh ag iarraidh gealltán a fhuascailt, nach bhfuil aon cheart ná aon éileamh bona fide ó cheart aige chun an gealltán a fhuascailt,

éileoidh an geallbhróicéir ar an duine a insint dó conas a tháinig an t-earra nó an ticéad gill, cibé acu é, ina sheilbh.

(2) Más rud é, i gcás duine a n-éileoidh geallbhróicéir air eolas a thabhairt faoi fho-alt (1) den alt seo, nach féidir leis nó go ndiúltóidh sé cuntas sásúil a thabhairt don gheallbhróicéir ina thaobh féin nó i dtaobh na slí inar tháinig an t-earra nó an ticéad gill a bheidh i gceist ina sheilbh, nó má thugann sé aon eolas is dóigh leis an ngeallbhróicéir a bheith bréagach i dtaobh an earra nó an ticéid ghill nó i dtaobh a ainm nó a sheoladh féin nó ainm nó seoladh úinéir an earra, nó má bhíonn aon chúis eile ag an ngeallbhróicéir chun a bheith in amhras gur goideadh an t-earra nó an ticéad gill nó go bhfuarthas é go neamhdhleathach nó go héagórach ar dhóigh eile, cuirfidh an geallbhróicéir na himthosca in iúl láithreach do chomhalta den Gharda Síochána sa stáisiún Garda Síochána is gaire dó agus déanfaidh sé gach beart réasúnach chun an duine a choinneáil agus an t-earra nó an ticéad gill a urghabháil agus chun an duine agus an t-earra nó an ticéad gill a chur faoi choimeád comhalta den Gharda Síochána a luaithe is féidir.

(3) Aon gheallbhróicéir a mhainneoidh déanamh de réir aon cheanglais san alt seo beidh sé ciontach i gcion.

Daoine a éalóidh ó gheallbhróicéir nó a chuirfidh cosc air.

38. —Duine ar bith—

(a) a éalóidh nó a dhéanfaidh iarracht éalú le linn geallbhróicéir a bheith á choinneáil nó ag iarraidh é a choinneáil de réir an Achta seo, nó

(b) a choiscfidh geallbhróicéir nó a dhéanfaidh iarracht é a chosc le linn dó bheith ag urghabháil rud ar bith nó ag iarraidh é a urghabháil de réir an Achta seo,

beidh sé ciontach i gcion.

Cosaint do gheallbhróicéir.

39. —Má thionscnaítear imeachtaí, cibé acu sibhialta nó coiriúil iad, i gcoinne geallbhróicéara mar gheall ar aon ní a rinne sé i gcúrsa aon duine a choinneáil nó i gcúrsa iarrachta ar é a choinneáil, nó i gcúrsa aon rud a urghabháil nó i gcúrsa iarrachta ar é a urghabháil de réir ceanglais san Acht seo, is cosaint mhaith dó a chruthú gur ar chúiseanna réasúnacha, agus á chreidiúint bona fide gur ghá faoin Acht seo an choinneáil nó an urghabháil a dhéanamh, a rinneadh aon ní a rinneadh amhlaidh.

Gealltáin a stóráil agus cúiteamh i ndamáiste.

40. —(1) Beidh sé de dhualgas ar gach geallbhróicéir gach gealltán a gheallearbfar leis a stóráil ar mhodh cuí ina áitreabh ceadúnaithe go dtí cibé am a dhéanfar gach gealltán a fhuascailt nó a dhiúscairt de réir an Achta seo.

(2) Más deimhin leis an gCúirt Dúiche, ar iarratas ó dhuine atá i dteideal, agus a thairgfidh, gealltán a fhuascailt, gur tharla, mar gheall ar aon ghníomh nó mainneachtain thoiliúil ag an ngeallbhróicéir ar geallearbadh an gealltán leis, gur cailleadh nó gur díothíodh an gealltán, nó gur lú an luach atá air ná mar a bhí nuair a geallearbadh é, féadfaidh sí, más cuí léi é, cúiteamh réasúnach a dhámhachtain don duine sin.

(3) Déanfar méid aon chúitimh a dhámhfar faoi fho-alt (2) den alt seo a bhaint as an tsuim is iníoctha leis an ngeallbhróicéir, nó, de réir mar is gá sa chás, beidh sé le híoc agan ngeallbhróicéir, i cibé slí a ordóidh an Chúirt.

Dliteanas an gheallbhróicéara i gcás damáiste trí thine.

41. —(1) Má dhamáistítear nó má dhíothaítear gealltán trí thine nó de dheasca tine, déanfaidh an geallbhróicéir lenar geallearbadh an gealltán, faoi réir forálacha an Achta seo, má thairgtear an ticéad gill i leith an ghealltáin dó roimh dheireadh na tréimhse ina mbeadh an gealltán infhuascailte, suim is ionann agus leath mhéid na hiasachta a íoc le sealbhóir an ticéid.

(2) Beidh leas inárachaithe ag geallbhróicéir i ngealltán go feadh suim mhéid na hiasachta agus an úis agus na muirear dleathach uirthi agus leath mhéid na hiasachta.

(3) Aon gheallbhróicéir a mhainneoidh déanamh de réir fho-alt (1) den alt seo beidh sé ciontach i gcion.

Athrú neamhúdaraithe ar ghreanadóireachtaí.

42. —(1) Ní athróidh ná ní aghloitfidh duine aon ghreanadóireacht ar aon uaireadóir, ar aon mhír de phláta muintire, ná ar aon earra eile mura n-údaróidh an t-úinéir dó é sin a dhéanamh.

(2) Aon duine a sháróidh fo-alt (1) den alt seo beidh sé ciontach i gcion.

Gan conarthaí a bheith ar neamhní toisc geallbhróicéir a chiontú.

43. —(1) Faoi réir forálacha an Achta seo, má chiontaítear geallbhróicéir i gcion faoin Acht seo (nach cion faoi na forálacha a bhaineann le ceadúnais) ní bheidh aon chonradh a bheidh déanta aige le geallearbóir nó ar dhóigh eile maidir lena ghnó ar neamhní de bhíthin an chiontaithe amháin, ná ní chaillfidh sé de bhíthin an chiontaithe amháin a lian ná a cheart ar an ngealltán ná ar an iasacht agus an ús agus na muirir dhleathacha uirthi.

(2) Ní chuirfidh aon ní san alt seo srian le hoibriú aon fhorála san Acht seo a fhorálann go ndéanfar aon earraí nó airnéisí a geallearbadh go neamhdhleathach a sheachadadh, le hordú cúirte, don úinéir dleathach.

Geallbhróicéir a theacht os comhair cúirte, agus leabhair, etc., a thabhairt ar aird.

44. —(1) Ar aon chúirt dá ordú sin dó, tiocfaidh geallbhróicéir os comhair na cúirte agus tabharfaidh sé ar aird aon leabhair, aifid nó doiciméid a bheidh á gcoimeád aige faoin Acht seo agus a gceanglóidh an chúirt air iad a thabhairt ar aird.

(2) Gan dochar d'fho-alt (1) den alt seo, glacfar i ngach imeacht dhlíthiúil, cibé acu sibhialta nó coiriúil í, le cóip de thaifead i leabhar gealltán nó i leabhar díolacháin mar fhianaise prima facie ar an taifead sin agus ar na nithe, na hidirbhearta agus na cuntais a bheidh taifeadta ann, má chruthaítear i bhfianaise béil duine éigin a scrúdaigh an chóip leis an mbuntaifead gur scrúdaíodh an chóip amhlaidh agus go bhfuil sí ceart.

(3) Má thagann geallbhróicéir os comhair cúirte ar ordú ón gcúirt, beidh teideal aige chun go n-íocfar caiteachais leis ar scála a fhreagróidh don scála ar dá réir a íoctar de thuras na huaire caiteachais finnéithe a thoghairtear, agus a thagann i láthair, thar ceann an ionchúisimh.

(4) Aon gheallbhróicéir a mhainneoidh déanamh de réir aon cheanglais i bhfo-alt (1) den alt seo, beidh sé ciontach i gcion.

Gearáin shuaibhreosacha,

45. —Féadfaidh an Chúirt Dúiche, más deimhin léi gur tugadh aon ghearán maidir le cion i gcoinne an Achta seo os a comhair ar fhorais neamhdhóthanacha, a ordú don ghearánach cibé suim nach mó ná deich bpunt is cuí leis an gCúirt a íoc leis an gcosantóir, mar chúiteamh i gcaillteanas ama agus i gcaiteachas,

Cumhacht chun dul isteach in áitreabh geallbhróicéara, etc.

46. —(1) Féadfaidh comhalta den Gharda Síochána dul isteach gach tráth réasúnach in aon áitreabh a bhfuil ceadúnas geallbhróicéara i bhfeidhm ina leith agus an t-áitreabh agus aon earraí ann a iniúchadh, agus féadfaidh sé a iarraidh go dtabharfar ar aird aon leabhair, catalóga, doiciméid nó taifid a choimeádtar san áitreabh agus iad a scrúdú.

(2) (a) Má fhaigheann comhalta den Gharda Síochána, i gcúrsa iniúchta faoin alt seo, aon earra a bhfuil cúis réasúnach aige chun a chreidiúint gur goideadh é, go bhfuarthas go neamhdhleathach é nó gur geallearbadh go neamhdhleathach é, féadfaidh sé an t-earra a urghabháil, a thabhairt leis agus a choinneáil nó an t-earra a ghaibhniú in áitreabh an gheallbhróicéara.

(b) Má thugann comhalta den Gharda Síochána earra leis faoin bhfo-alt seo, tabharfaidh sé admháil ar an earra don gheallbhróicéir.

(c) Má ghaibhníonn comhalta den Gharda Síochána earra faoin bhfo-alt seo, déanfaidh an geallbhróicéir, má iarrann comhalta den Gharda Síochána sin air é, an t-earra a thabhairt ar aird nuair a bheidh an t-iarratas dá bhforáiltear i bhfo-alt (3) den alt seo á éisteacht.

(3) Má choinníonn nó má ghaibhníonn comhalta den Gharda Síochána aon earra faoin alt seo, déanfaidh sé, a luaithe is féidir go réasúnach, iarratas chun na Cúirte Dúiche ar ordú chun an earra a dhiúscairt, agus de thoradh an iarratais sin déanfaidh an Chúirt—

(a) más deimhin léi gur goideadh an t-earra, nó go bhfuarthas go neamhdhleathach é nó gur geallearbadh go neamhdhleathach é, ordú go dtabharfar an t-earra ar ais dá úinéir, agus

(b) in aon chás eile, ordú go dtabharfar an t-earra ar ais don gheallbhróicéir a bheidh i gceist.

(4) Nuair a bheidh ordú chun earra a thabhairt ar ais dá úinéir á dhéanamh ag an gCúirt faoin alt seo, féadfaidh sí a ordú é a thabhairt ar ais amhlaidh i dteannta nó d'éagmais íocaíochta ón úinéir leis an ngeallbhróicéir as an iomlán nó as cuid den iasacht a fuarthas de bhua gheallearbadh an earra agus tabharfaidh sí aird ar aon mhainneachtain ar thaobh an úinéara faoi chúram réasúnach a ghlacadh chun a mhaoin a chosaint, ach amháin sa mhéid gur saibhríodh an geallbhróicéir go míchóir.

(5) Ní fheidhmeoidh comhalta den Gharda Síochána na cumhachtaí a thugtar leis an alt seo mura mbeidh sé údaraithe chuige sin i scríbhinn ag comhalta den Gharda Síochána nach ísle céim ná cigire agus, nuair a bheidh aon chumhachtaí acu sin á bhfeidhmiú aige, tabharfaidh sé an t-údarás ar aird má iarrann aon duine lena mbaineann an scéal air é.

(6) Aon duine—

(a) a choiscfidh nó a bhacfaidh comhalta den Gharda Síochána agus é ag feidhmiú cumhachta a thugtar leis an alt seo, nó

(b) a dhiúltóidh aon leabhar, catalóg, doiciméad nó taifead a bheidh faoina chumhacht nó ina sheilbh nó ar fáil aige a thabhairt ar aird, tar éis comhalta den Gharda Síochána á iarraidh sin air faoin alt seo, nó

(c) nach ndéanfaidh de réir iarraidh faoi mhír (c) d'fho-alt (2) den alt seo,

beidh sé ciontach i gcion.

Pionóis mar gheall ar chionta.

47. —(1) Aon duine a bheidh ciontach i gcion faoi alt 7, dlífear, ar é a chiontú go hachomair, céad punt de phionós máil a chur air.

(2) Aon duine a bheidh ciontach i gcion faoi alt 12, dlífear, ar é a chiontú go hachomair, fíneáil nach mó ná céad punt nó príosúnacht ar feadh téarma nach faide ná dhá mhí dhéag, nó an fhíneáil sin agus an phríosúnacht sin, a chur air.

(3) Duine a bheidh ciontach i gcion faoi aon alt eile den Acht seo, dlífear, ar é a chiontú go hachomair—

(a) fíneáil nach mó ná caoga punt a chur air agus, i gcás ciona leanúnaigh, fíneáil bhreise nach mó ná dhá phunt in aghaidh gach lae a leanfar den chion, nó

(b) príosúnacht ar feadh téarma nach faide ná sé mhí a chur air, nó

(c) an fhíneáil sin, nó na fíneálacha sin, agus an phríosúnacht sin a chur air.